Bekijk de uitzending van Ozone Hole: How We Saved the Planet terug

Vr 9 november 2018 | 23:40 Ozone Hole: How We Saved the Planet

Dit programma is inmiddels afgelopen. Heb je de uitzending van Ozone Hole: How We Saved the Planet gemist? Bekijk hier naar Ozone Hole: How We Saved the Planet gemist.

Ozone Hole: How We Saved the Planet

Datum
Vr 9 november 2018
Tijd
23:40 tot 00:35
Zender
NPO 2
Genre
Documentaire
Jaar
2017
Regisseur
Jamie Lochhead
Deel-url
gids.tv/21260377

Ozone hole: How we saved the planet gaat over het bijna vergeten gat in de ozonlaag, en hoe de wereld de handen ineensloeg om het te repareren.

In de jaren tachtig wordt onze planeet ernstig bedreigd. Niet door klimaatverandering, maar door een gigantisch gat in de ozonlaag, veroorzaakt door industriële drijfgassen, de cfk's. Tegen alle verwachtingen in weten wetenschappers en politici president Ronald Reagan en premier Margaret Thatcher - twee van de meest onwaarschijnlijke milieuactivisten aller tijden - over te halen om in te grijpen. Als zij niet meewerken, zal de wereld een toekomst tegemoet gaan waarin we voor het daglicht moeten schuilen, want ongefilterde UV-straling zal dan miljoenen gevallen van huidkanker veroorzaken.

Het verhaal begint in de jaren twintig van de vorige eeuw met Thomas Midgley, een geniaal scheikundige. Hij ontwikkelt een groep chemicaliën, de chloorfluorkoolstofverbindingen of cfk's. Die worden gebruikt als niet giftig koelmiddel waarmee veilige koelkasten gemaakt kunnen worden. Midgley kan niet bevroeden dat deze door de mens ontwikkelde chemicaliën uiteindelijk ons voortbestaan zullen bedreigen. De cfk's zijn zo’n succes, dat ze in allerlei producten worden toegepast: airconditioners, spuitbussen, oplosmiddelen om printplaten te reinigen, en zelfs in inhalatoren voor astmapatiënten.

De Britse wetenschapper James Lovelock vertelt over zijn onderzoek, dat aantoonde dat het gebruik van cfk's hand over hand toenam. Mario Molina herinnert zich hoe hij als jonge scheikundige besefte dat cfk's de ozonlaag mogelijk in een beangstigend tempo aantasten. Voor dit werk ontvangt hij later de Nobelprijs. En Jonathan Shanklin laat ons de historische gegevens over de ozonlaag boven Antarctica zien die hij in 1985 publiceert - het eerste bewijs voor het enorme gat in de stratosfeer.

Lee Thomas, die destijds bij het Amerikaanse Environmental Protection Agency werkte, beschrijft hoe ze de regering van Ronald Reagan ervan overtuigden dat cfk's een grote bedreiging vormden. Oud-minister van Buitenlandse Zaken George Schultz herinnert zich hoe Reagan uiteindelijk inziet dat een internationaal verdrag om de productie van cfk’s geleidelijk stop te zetten een verstandige 'verzekeringspolis' is. In september 1987 komen, onder aanvoering van Amerika, ruim dertig landen overeen het gebruik van cfk's stop te zetten. Ze tekenen het Protocol van Montreal, het eerste wereldwijde verdrag om vervuiling terug te dringen.

Twee weken later presenteren wetenschappers van de NASA en de NOAA bevindingen die aantonen dat het gat in de ozonlaag inderdaad door cfk’s wordt veroorzaakt. Susan Solomon, Bob Watson en Paul Newman vertellen over de opzienbarende onderzoeksvluchten naar de binnenkant van het ozongat, die de gevaarlijke chemische samenstelling aan het licht brachten.

In 1990 spoort Margaret Thatcher alle landen in de wereld aan om het Protocol van Montreal te volgen, zodat cfk's wereldwijd vervangen kunnen worden door nieuwe, ozonvriendelijke alternatieven. Het heeft gewerkt. Vandaag de dag vertoont het gat in de ozonlaag eindelijk tekenen van herstel.

Volgens de hoofdpersonen in dit bijzondere verhaal is het Protocol van Montreal het bewijs dat de wereld zich kan verenigen om milieurampen te voorkomen.

Ozone Hole: How We Saved the Planet op tv

Margaret thatcher president amerika onderzoek verdrag thatcher planeet bedreiging schultz regering documentaire productie chemische politici buitenlandse zaken nasa bewijs wetenschappers alternatieven montreal vervuiling duiken ronald reagan klimaatverandering nobelprijs giftig antarctica voortbestaan oud-minister huidkanker wereldwijd ozonlaag industriële eeuw gigantisch schuilen repareren james premier 1985 daglicht reagan paul newman watson tekenen presenteren internationaal bedreigd wetenschapper buitenlandse zaken deze.